Ông Tập nêu “bẫy Thucydides” khi gặp ông Trump, đặt lại khung rủi ro xung đột Mỹ-Trung

Ngày 14/5/2026, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đặt câu hỏi với Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng liệu Trung Quốc và Mỹ có thể tránh “bẫy Thucydides” hay không. Cách đặt vấn đề này đưa căng thẳng song phương vào khuôn khổ rộng hơn: một cường quốc đang trỗi dậy và một cường quốc đã xác lập vị thế có thể tránh xung đột hay không.

Khái niệm “bẫy Thucydides” do nhà khoa học chính trị Harvard Graham Allison phổ biến, chỉ rủi ro chiến tranh khi một cường quốc mới nổi thách thức cường quốc thống trị. Allison từng dẫn 16 trường hợp lịch sử trong 500 năm, trong đó 12 trường hợp kết thúc bằng chiến tranh. Ông Tập đã sử dụng khái niệm này ít nhất từ năm 2014 và từng nêu với Tổng thống Joe Biden vào tháng 11/2024.

Thông điệp từ Bắc Kinh là xung đột không phải điều tất yếu, hai bên nên theo đuổi điều Trung Quốc gọi là tôn trọng lẫn nhau và hợp tác. Khung diễn giải này cũng đặt Trung Quốc ở vị thế đối thủ cạnh tranh ngang hàng với Mỹ, mở rộng tranh chấp ra ngoài thương mại, công nghệ và Đài Loan. Một số nhà hoạch định chính sách Mỹ lại ưu tiên ngôn ngữ về “lan can” và quản trị rủi ro hơn là phép so sánh lịch sử.